الزامات از نظر ساختار تابلو برق فشار ضعیف
الزامات از نظر ساختار تابلو برق فشار ضعیف
برای اینکه یک تابلو برق در طول زمان به خوبی کار کند و ایمن بماند، رعایت موارد زیر در ساختار تابلو برق و سایر اجزای آن ضروری است:
۱. مقاومت تابلو و قطعات
تابلو و تمام اجزای داخلی آن باید به گونهای انتخاب شوند که در برابر فشارهای مختلف مقاوم باشند. این فشارها عبارتند از:
- نیروهای مکانیکی: مثل ضربه خوردن یا لرزشهای احتمالی.
- عوامل حرارتی: مقاومت در برابر گرمای ناشی از جریان برق یا سرمای شدید محیط.
- شرایط محیطی: پایداری در برابر رطوبت، گرد و غبار یا مواد شیمیایی موجود در محل نصب.
شکل و ساختار بدنه تابلو (محفظهای که قطعات را در بر میگیرد) بر اساس محل استفاده آن طراحی میشود. برای مثال، تابلویی که در فضای باز نصب میشود، باید بسیار مقاومتر از تابلویی باشد که در داخل ساختمان قرار میگیرد.
محفظهها را میتوان از مواد مختلفی ساخت که هر کدام ویژگی خاصی دارند:
- مواد عایق: این مواد برق را از خود عبور نمیدهند و ایمنی افراد را در برابر برقگرفتگی افزایش میدهند.
- مواد فلزی: این مواد استحکام و مقاومت فیزیکی بسیار بالایی به بدنه تابلو میدهند.
- ترکیبی: در برخی موارد از ترکیب فلز و مواد عایق استفاده میشود تا هم استحکام بدنه حفظ شود و هم ایمنی الکتریکی برقرار باشد.
2. حفاظت در برابر خوردگی و زنگزدگی
برای جلوگیری از پوسیدگی بدنه و قطعات، باید از مواد مقاوم (مثل استیل یا آلومینیوم) استفاده کرد یا سطح قطعات را با پوششهای محافظ (مثل رنگهای پودری الکترواستاتیک یا گالوانیزه) پوشاند. این پوشش باید در شرایط کاری عادی، دوام تابلو را تضمین کند.
3. پایداری حرارتی مواد عایق
اگر بدنه یا قطعات از پلاستیک و مواد عایق ساخته شدهاند، نباید با بالا رفتن دمای محیط تغییر شکل دهند یا شل شوند. این مواد باید ساختار فیزیکی خود را در برابر حرارت کاملاً حفظ کنند.
4. مقاومت در برابر اشعه فرابنفش
تابلوهایی که در فضای باز (Outdoor) و زیر نور خورشید نصب میشوند، اگر دارای قطعات عایق یا پلاستیکی در بدنه هستند، باید حتماً در برابر اشعه UV مقاوم باشند تا دچار تردی، شکستگی یا تغییر رنگ نشوند.
5. مقاومت مواد عایقی در برابر گرما و آتش
گاهی عبور جریان زیاد یا اتصالات داخلی باعث ایجاد گرمای شدید در قطعات عایق میشود. این مواد باید:
- در برابر گرمای ناشی از کارکرد عادی قطعات مقاوم باشند.
- در شرایط غیرعادی (مثل جرقه یا آتشسوزی) بهراحتی مشتعل نشوند و از گسترش آتش جلوگیری کنند.
6. تأیید مقاومت مواد عایقی در برابر گرما
سازنده تابلو موظف است ثابت کند مواد عایقش در برابر دما مقاوم هستند. این کار به دو روش انجام میشود:
1. شاخص دمای عایق: عددی است که طبق استاندارد (IEC 60216) حداکثر دمای قابل تحمل ماده را بدون آسیبدیدگی نشان میدهد.
2. استاندارد IEC 60085: مطابقت با این استاندارد بینالمللی که مواد عایق را بر اساس تحمل دمایی دستهبندی میکند، نشاندهنده قابل اعتماد بودن آن ماده است.
7. مقاومت مواد عایقی در برابر گرمای غیرعادی و آتش ناشی از اثرات الکتریکی داخلی
قطعاتی که مستقیماً حامل جریان برق هستند، نباید در اثر داغ شدن باعث آتشسوزی شوند. برای اطمینان از این موضوع، آزمونهای زیر انجام میشود:
- آزمون سیم داغ (Glow Wire Test): در این تست، یک سیم بسیار داغ را به قطعه عایق میچسبانند تا ببینند آیا ماده آتش میگیرد یا بلافاصله خاموش میشود. شمش یا سیم ارت (PE) چون در حالت عادی جریانی ندارد، نیاز به این تست ندارد.
- آزمایش شعله سوزنی (Needle Flame Test): اگر قطعه خیلی کوچک باشد (کمتر از ۱۴ در ۱۴ میلیمتر) و نتوان تست سیم داغ را روی آن انجام داد، از یک شعله کوچک سوزنی برای تست شعلهوری استفاده میکنند.
8. استحکام مکانیکی
تمام اجزای بدنه شامل پوسته، دیوارهها، قفلها و لولاها باید به قدر کافی محکم باشند.
- تحمل ضربه: بدنه باید در برابر ضربات فیزیکی حین کار مقاوم باشد.
- تحمل اتصال کوتاه: هنگام وقوع اتصال کوتاه، نیروهای مغناطیسی شدیدی ایجاد میشود که میتواند قطعات را پرتاب کند؛ بدنه باید توان تحمل این فشار ناگهانی را داشته باشد.
- بخشهای متحرک: دربها و سیستمهای اینترلاک (قفلهای ایمنی) باید از نظر روانی و استحکام مکانیکی کاملاً سالم عمل کنند.
9. سهولت در جابهجایی
تابلوهای برق معمولاً سنگین هستند، بنابراین طراحی آنها باید برای حملونقل ایمن مناسب باشد.
تعبیه قلابهای بالابر، محل ورود شاخک لیفتراک یا دستههای مخصوص برای بلند کردن تابلو ضروری است تا حین جابهجایی به بدنه یا تجهیزات داخلی آسیبی وارد نشود.
آیا این مقاله برایتان مفید بود؟
